Zalew w Broku

Zalew Brodzki to rozległy zbiornik retencyjny rozciągający się na rzece Kamiennej w województwie świętokrzyskim. Z powierzchnią około 260 hektarów i długością sięgającą prawie 5 kilometrów stanowi jeden z największych akwenów wodnych w regionie. Położony w malowniczym przewężeniu doliny rzecznej, otoczony zalesionymi wzgórzami i piaskowcowymi skałami, przyciąga zarówno miłośników sportów wodnych, wędkarzy, jak i rodziny szukające miejsca na weekend z dziećmi.

Nie jest to typowe kąpielisko – choć przy Centrum Turystycznym znajduje się plaża z leżakami i parasolami, to kąpiel możliwa jest wyłącznie w wyznaczonych, strzeżonych przez ratowników miejscach w sezonie letnim. Poza tym zalew to przede wszystkim raj dla żeglarzy, kajakarzy i wędkarzy.

Historia zalewu – od przemysłu do rekreacji

Obecny zbiornik powstał w 1964 roku, ale jego historia sięga głębiej. Budowa stopnia wodnego w Brodach była związana z rozbudową Staropolskiego Okręgu Przemysłowego – tego samego, który rozwinął hutnictwo i przemysł w pobliskich Starachowicach. Istniejący wcześniej jaz, nazywany staszicowskim, został wkomponowany w konstrukcję nowej zapory jako element ozdobny. Ta „stara zapora” stała się na tyle istotnym elementem lokalnej tożsamości, że znalazła swoje miejsce w herbie gminy Brody.

Dziś trudno uwierzyć, że ten spokojny akwen miał kiedyś służyć głównie celom przemysłowym. Przez dziesięciolecia przekształcił się w centrum wypoczynku dla mieszkańców całego regionu.

Co można robić nad zalewem – sporty wodne i aktywności

Rozbudowana przystań przy Centrum Turystycznym oferuje wypożyczenie żaglówek, motorówek, kajaków, skuterów wodnych i rowerów wodnych. To właśnie warunki do żeglowania przyciągają nad zalew pasjonatów – działa tu klub żeglarski Born2Sail, którego członkowie, głównie z Ostrowca Świętokrzyskiego, co roku pod koniec sierpnia organizują regaty. W sprzyjające dni widok białych żagli na tle zalesionymi wzgórz to jeden z najbardziej charakterystycznych obrazów tego miejsca.

Dla tych, którzy wolą pozostać na lądzie, wokół zbiornika prowadzi ścieżka piesza umożliwiająca spacer z widokiem na wodę. Trasa jest bezpieczna także dla rowerzystów z dziećmi, co czyni ją idealną opcją na rodzinną wycieczkę. Dodatkowym atutem są atrakcje w Centrum Turystycznym: park linowy pozwalający na spacer w koronach drzew, ścianka wspinaczkowa naturalnie wkomponowana między skały, place zabaw i karuzela dla najmłodszych, siłownia street workout oraz oświetlone boisko do siatkówki plażowej.

Wędkarstwo na Zalewie Brodzkim

Zalew cieszy się doskonałą reputacją wśród wędkarzy z Radomia, Ostrowca Świętokrzyskiego i Starachowic. W zbiorniku żyje bogaty rybostan – dominującymi drapieżnikami są sandacze, ale można też złowić szczupaki, okonie, sumy i węgorze. Z ryb spokojnego żeru spotyka się leszcze, płocie, karpie, amury, liny, jazie oraz karasie. W ostatnich latach rozmnożyła się populacja bolenia, co przyciąga kolejnych specjalistów od tego gatunku.

Średnia głębokość zalewu to około 1,5-2 metry, przy zaporze sięga 6 metrów. Dno jest stosunkowo czyste, piaszczyste i miejscami muliste. Najpopularniejsze stanowiska ciągną się od zapory aż po most w Stykowie, choć doświadczeni wędkarze podpowiadają, że spokojniej jest od strony Stykowa. Ciekawym miejscem jest brzeg w okolicach szkoły, gdzie zbiornik wyraźnie się zwęża.

Opiekę nad zalewem sprawuje Koło Wędkarskie w Brodach, które prowadzi systematyczne zarybianie i monitoring akwenu. Dla wędkarzy powstał slip umożliwiający zwodowanie łodzi oraz specjalne pomosty po stronie Rudy i Krynek.

Uwaga – na zalewie obowiązują specyficzne przepisy wędkarskie, w tym zakaz stosowania zanęt oraz ograniczenia dotyczące łowienia ze środków pływających (możliwe dopiero od 1 czerwca, zakaz w porze nocnej oraz zakaz trollingu). Obowiązują też wymiary ochronne i limity ilościowe dla niektórych gatunków.

Centrum Turystyczne – infrastruktura i udogodnienia

Centrum Turystyczne nad Zalewem Brodzkim to efekt wieloletnich inwestycji gminy. Znajduje się tu plaża z palmami (tak, żywymi palmami!), która choć nie jest oficjalnym kąpieliskiem, oferuje leżaki i parasole. W sezonie letnim wyznaczone miejsca są strzeżone przez ratowników WOPR, a jakość wody regularnie badana przez sanepid.

Dla zmotoryzowanych przygotowano około 380 miejsc parkingowych. Część z nich, jak zatoczki wzdłuż ulicy Panoramicznej w Rudzie, jest bezpłatna. Za postój na parkingu głównym przy Centrum Turystycznym trzeba zapłacić – system jest zautomatyzowany, opłaty obowiązują od 8:00 do 20:00.

Na terenie centrum znajduje się duże pole namiotowe z pełną infrastrukturą dla kamperów i przyczep kempingowych – dostęp do prądu, wody, kanalizacji i stanowiska serwisowego. W budynku obsługi turysty są sanitariaty, natrysty, świetlica i zaplecze kuchenne. Cały teren jest oświetlony i objęty monitoringiem.

Gastronomia i dodatkowe atrakcje

Nad zalewem działa wędzarnia ryb oraz smażalnia – trudno o lepsze miejsce na świeżą rybę prosto z akwenu. Poza tym nie brakuje punktów z fast foodem, napojami i lodami. W okolicy funkcjonuje również kilka restauracji i zajazdy oferujące nocleg.

Warto zajrzeć na pobliskie skały – Skały w Rudzie i Skały w Krynkach to piaskowcowe odsłonięcia geologiczne chronione jako pomniki przyrody i rezerwaty. Na powierzchni piaskowca zachowały się zmarszczki falowe i ślady organizmów dennych z mezozoicznego morza. Strome, zalesione stoki poprzecinane wąwozami tworzą malowniczy krajobraz idealny do krótkiego spaceru.

Zalew położony jest w Obszarze Chronionego Krajobrazu Doliny Kamiennej, co gwarantuje zachowanie naturalnego charakteru tego miejsca. W okolicy gniazdują rzadkie ptaki, w tym bocian czarny.

Dla kogo jest Zalew Brodzki

To miejsce sprawdzi się praktycznie dla każdego. Rodziny z dziećmi znajdą tu place zabaw, bezpieczne ścieżki rowerowe i plażę. Miłośnicy sportów wodnych docenią warunki do żeglowania i możliwość wypożyczenia sprzętu. Wędkarze mają do dyspozycji rozległy akwen z bogatym rybostaniem i dobrze rozwiniętą infrastrukturą. Osoby szukające spokojnego wypoczynku mogą spacerować wokół zalewu lub po prostu odpocząć na leżaku z widokiem na wodę.

Zalew przyciąga głównie mieszkańców powiatów starachowickiego i ostrowieckiego oraz okolic Radomia, ale coraz częściej odwiedzają go turyści z dalszych regionów, doceniający połączenie walorów przyrodniczych z rozwiniętą bazą turystyczną.

Informacje praktyczne – jak dojechać, godziny, ceny

Lokalizacja: Zalew Brodzki znajduje się w gminie Brody, około 15 km na wschód od Starachowic. Główny punkt – Centrum Turystyczne – zlokalizowany jest w miejscowości Ruda.

Dojazd samochodem: Ze Starachowic należy jechać drogą wojewódzką nr 744 w kierunku Wąchocka, następnie skręcić na drogę nr 756 prowadzącą do Brodów. Dojazd zajmuje około 20 minut. Z Radomia najwygodniej jechać przez Iłżę. Parking przy Centrum Turystycznym – opłata w systemie zautomatyzowanym (8:00-20:00). Dostępne są też bezpłatne zatoczki wzdłuż ul. Panoramicznej.

Komunikacja publiczna: Ze Starachowic do Brodów kursują autobusy i busy z dworca autobusowego. Przystanki znajdują się w centrum Brodów oraz w pobliżu zalewu.

Rowerem: Trasa rowerowa prowadzi przez Wąchock i Krynki – malownicza opcja na jednodniową wycieczkę. Wokół zalewu prowadzą bezpieczne ścieżki, można też jechać drogą wzdłuż brzegu.

Godziny otwarcia: Centrum Turystyczne działa sezonowo od maja do października. Teren jest dostępny cały dzień, ale udogodnienia i wypożyczalnie działają w godzinach dziennych.

Ceny: Wstęp na teren zalewu jest bezpłatny. Opłaty dotyczą parkingu (zautomatyzowany system, stawki zmienne w zależności od czasu postoju), wypożyczenia sprzętu wodnego (ceny w wypożyczalniach przy Centrum Turystycznym i prywatnej przystani w Stykowie), noclegu na polu namiotowym oraz korzystania z parku linowego i innych płatnych atrakcji. Mieszkańcy gminy Brody mają znaczne zniżki po okazaniu Karty Mieszkańca.

Czas wizyty: Na krótki spacer i relaks na plaży wystarczy 2-3 godziny. Jeśli planujesz wypożyczyć kajak lub rower wodny i obejrzeć okolicę, warto przeznaczyć pół dnia. Dla wędkarzy – cały dzień lub weekend z noclegiem na kempingu.

Kontakt: Centrum Turystyczne nad Zalewem Brodzkim, tel. 603 439 460, e-mail: [email protected]

Co zabrać: Strój kąpielowy (jeśli planujesz kąpiel w wyznaczonym miejscu), ręcznik, krem z filtrem, nakrycie głowy. Wędkarze – pamiętaj o licencji PZW i przestrzeganiu przepisów obowiązujących na wodach Okręgu Kieleckiego. Jeśli wybierasz się na rower – warto mieć mapę lub GPS, choć trasy są dobrze oznakowane.